Vonnis/arrest, Raad van State, 2025-09-02

RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK
VOORZITTER VAN DE XIIe VAKANTIEKAMER
nr. 264.051 van 2 september 2025
in de zaak A. 245.490/XIV-39.859
In zake: de BV ARCADE ENGINEERING
bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaten Geert Van Engelgem en Joris Wouters kantoor houdend te 2600 Antwerpen Borsbeeksebrug 36, bus 9
bij wie woonplaats wordt gekozen
tegen:
de NV VAN PUBLIEK RECHT NORTH SEA PORT
FLANDERS
bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaten Ann Eeckhout en Lotte Ottevaere kantoor houdend te 9700 Oudenaarde Droesbekeplein 20
bij wie woonplaats wordt gekozen
--------------------------------------------------------------------------------------------------
I. Voorwerp van de vordering
1. De vordering, ingesteld op 4 augustus 2025, strekt tot de schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid van de tenuitvoerlegging van “[d]e beslissing van North Sea Port Flanders van 18 juli 2025 zoals gevoegd bij het aangetekend schrijven van North Sea Port Flanders van 18 juli 2025 en waarbij wordt beslist om de opdracht voor diensten, voorwerp van het bestek met ref. 2024-
013 ‘Technische studie voor de integratie van walstroom ten behoeve van de zeevaart geïntegreerd in een energiemanagementsysteem aan North Sea Port Terminals’, voor wat betreft Perceel 1 (Technische studie walstroom zeevaart voor 2 North Sea Port Terminals), te gunnen aan [een derde]”.
XIV-39.859-1/38
II. Verloop van de rechtspleging
2. Bij beschikking van 5 augustus 2025 werd, in samenspraak met het aangeduide lid van het auditoraat, de procedurekalender vastgesteld.
De verwerende partij heeft een nota met opmerkingen en een administratief dossier ingediend.
De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft plaatsgevonden op 26 augustus 2025, om 14 uur.
Kamervoorzitter Geert Debersaques heeft verslag uitgebracht.
Advocaat Joris Wouters, die verschijnt voor de verzoekende partij en advocaat Ann Eeckhout, die verschijnt voor de verwerende partij, zijn gehoord.
Eerste auditeur Ines Martens heeft een met dit arrest eensluidend advies gegeven.
Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973.
III. Feiten
3.1. De verwerende partij schrijft een overheidsopdracht voor diensten uit met als voorwerp: “Technische studie voor de integratie van walstroom ten behoeve van de zeevaart geïntegreerd in een energiemanagementsysteem aan North Sea Port terminals.”
De opdracht bestaat uit twee percelen waarbij perceel 1
betrekking heeft op de technische studie walstroom zeevaart voor twee terminals
XIV-39.859-2/38
gelegen in het havengebied van Gent en perceel 2 betrekking heeft op de technische studie walstroom zeevaart voor terminals gelegen in het havengebeid “North Sea Port Netherlands”.
3.2. In de selectiefase worden bij beslissing van de verwerende partij van 24 april 2025 tien kandidaten geselecteerd, waaronder de verzoekende partij en de gekozen inschrijver.
3.3. Zes kandidaten dienen offertes in voor de opdracht, waaronder de verzoekende partij en de gekozen inschrijver. Zij dienen allen een offerte in voor perceel 1 en een offerte voor perceel 1 en 2 samen.
Er wordt met elk van de inschrijvers een mondeling onderhandelingsmoment georganiseerd. Van deze vergadering wordt een audio-
opname gemaakt. Nadien hebben alle inschrijvers een ‘best and final offer’ (BAFO) ingediend.
3.4. Op 17 juli 2025 wordt een gunningsverslag opgemaakt. De BAFO’s worden regelmatig bevonden en het volgende voorstel tot gunning van de opdracht wordt geformuleerd:
“Op grond van de kwalitatieve selectie van de inschrijvingen, het regelmatigheidsonderzoek van de offertes en de vergelijking van de offertes gemaakt in de voorgaande punten, wordt voorgesteld om dit perceel te gunnen aan het bedrijf met de economisch meest voordelige (op basis van de beste prijskwaliteitsverhouding) offerte, zijnde [de gekozen inschrijver].”
3.5. Op 18 juli 2025 beslist de verwerende partij de opdracht te gunnen aan de in het gunningsverslag voorgestelde gekozen inschrijver.
Dit is de bestreden beslissing.
XIV-39.859-3/38
IV. Verzoek tot vertrouwelijke behandeling van bepaalde stukken
4. De verwerende partij vraagt in haar nota om de vertrouwelijke behandeling van bepaalde door haar neergelegde stukken die zij in de inventaris als vertrouwelijk aanduidt en waarbij zij de redenen opgeeft waarom zij om die vertrouwelijke behandeling vraagt.
Ter terechtzitting is bevestigd door de partijen dat de verzoekende partij voor de terechtzitting een kopie ontving van de geluidsopname van haar gesprek bij de onderhandeling. Voorts betwist de verzoekende partij het aangevoerde karakter van de overige stukken niet.
V. Ontvankelijkheid van de vordering
5. Vooralsnog bestaat er geen noodzaak om uitspraak te doen over de door de verwerende partij opgeworpen ontvankelijkheidsexceptie. Een onderzoek van en een uitspraak over die exceptie zou alleen nodig zijn indien de grondvoorwaarden voor het toewijzen van de vordering tot schorsing vervuld zijn, wat, zoals hierna zal blijken, niet het geval is.
VI. Herinnering aan de schorsingsvoorwaarden
6. Krachtens artikel 17, §§ 1, 5 en 6, van de gecoördineerde wetten op de Raad van State, gelezen in samenhang met de artikelen 15 en 31 van de wet van 17 juni 2013 ‘betreffende de motivering, de informatie en de rechtsmiddelen inzake overheidsopdrachten, bepaalde opdrachten voor werken, leveringen en diensten en concessies’, moet enkel worden onderzocht of in de voorliggende vordering tot schorsing die is ingesteld volgens de procedure bij uiterst dringende noodzakelijkheid, een ernstig middel waarvan het onderzoek zich leent voor een versnelde behandeling of een klaarblijkelijke onwettigheid wordt aangevoerd.
XIV-39.859-4/38
VII. Onderzoek van de middelen
A. Eerste middel
Uiteenzetting van het middel
7. In een eerste middel voert de verzoekende partij de schending aan van artikel 81 van de wet van 17 juni 2016 inzake overheidsopdrachten (hierna:
de wet van 17 juni 2016), de artikelen 4 en 5 van de wet van 17 juni 2013
‘betreffende de motivering, de informatie en de rechtsmiddelen inzake overheidsopdrachten en bepaalde opdrachten voor werken, leveringen en diensten en concessies’ (hierna: de wet van 17 juni 2013), de artikelen 2 en 3 van de wet van 29 juli 1991 betreffende de uitdrukkelijke motivering van bestuurshandelingen (hierna: de wet van 29 juli 1991), de formelemotiveringsplicht, het transparantiebeginsel, het patere legem-beginsel, het zorgvuldigheidsbeginsel, het gelijkheidsbeginsel, het vertrouwensbeginsel en de materiëlemotiveringsplicht,
“Doordat verwerende partij de opdracht voor wat betreft perceel 1 heeft gegund aan [een derde] inschrijver […]; Dat deze inschrijver een score ontving van 79,58 op 100 en derhalve over de economisch meest voordelige offerte zou beschikken; Dat aan verzoekende partij een score is gegeven van 72 punten; Dat verzoekende partij de beste prijs heeft geboden en daarvoor de maximale score van 40 punten ontving; Dat verwerende partij aan de offerte van verzoekende partij voor de subgunningscriteria “Plan van aanpak” en “Studieteam” evenwel een bijzonder slechte beoordeling gaf met scores van respectievelijk 15 op 35 en 7 op 15. Dat geenszins afdoende wordt gemotiveerd om welke redenen aan verzoekende partij zulke lage punten zijn gegeven en waarom zij als enige van al de inschrijvers met grote achterstand de laagste score kreeg voor de genoemde subgunningscriteria; Dat de wel voorliggende motivering bovendien onjuist is en geen rekening houdt met de offertes van verzoekende partij; “
Terwijl de verwerende partij gehouden is haar beslissing tot gunning van de opdracht en in het bijzonder de keuze van de economisch meest voordelige offerte afdoende te motiveren dermate dat de inschrijvers kennis kunnen krijgen van de motieven waarom hun offerte beter of slechter werd beoordeeld dan de offertes van de overige inschrijvers zodat achteraf elke inschrijver kan nagaan of de puntentoekenning rechtmatig is gebeurd; Dat de beoordeling van de offertes en de motivering daarvan bovendien moet steunen op een zorgvuldig onderzoek van de offertes; Dat de door
XIV-39.859-5/38
verwerende partij toegepaste verschillen in scores bovendien in correcte verhouding moeten staan tot de verschillen tussen de offertes; Dat de verwerende partij daarbij rekening moet houden met al de door verzoekende partij ingediende offertes;”
Na een juridische uiteenzetting van een aantal principes inzake de eis dat een beslissing om een opdracht te gunnen dient te worden gemotiveerd (punt I) en inzake het bij de verdeling van de punten te respecteren proportionaliteitsbeginsel (punt II), licht de verzoekende partij het middel omstandig toe inzake de volgende vijf punten:
A. Het verschil in punten met betrekking tot het subgunningscriterium “Plan van aanpak” en het subgunningscriterium “Studieteam”;
B. Het verloop van de onderhandelingen en de beoordeling van de offertes ;
C. De onjuistheid en tegenstrijdigheid van de gedane beoordeling;
D. De verslagen van de onderhandelingen en opnames;
E. Het belang van de verzoekende partij.
8. Wat het punt A (het verschil in punten met betrekking tot het subgunningscriterium “Plan van aanpak” en het subgunningscriterium “Studieteam”) betreft, vat de verzoekende partij haar grief als volgt samen:
“Kort gezegd, komt de kritiek van verzoekende partij erop neer dat de gegeven scores niet in verhouding staan tot de inhoud van de verschillende offertes. Verwerende partij heeft aan verzoekende partij extreem lage scores gegeven voor de subgunningscriteria “Plan van aanpak” en “Studieteam”.
Het is enkel op die manier dat de offerte van verzoekende partij niet op de eerste plaats in de rangschikking is uitgekomen.
Minstens wordt niet afdoende gemotiveerd waarom aan de offerte van verzoekende partij voor de subgunningscriteria “Plan van aanpak” en “Studieteam” zeer lage scores zijn gegevens (telkens...