Vonnis/arrest, Ondernemingsrechtbank Gent, 2026-07-14

De tweede kamer van de ondernemingsrechtbank Gent, afdeling Gent, heeft vonnis verleend in volgende zaak:
.
Meester [X]
Eiser q.q., hierna verder aangeduid als ‘de curator’,
TEGEN
De heer [A]
Verweerder,
.
I.INFORMATIE OVER DE PROCEDURE
1.1. Het geding werd ingeleid bij dagvaarding van 3 oktober 2023.
Er werd een tussenvonnis gewezen op 28 mei 2024.
Partijen hebben conclusies genomen.
De rechtbank heeft de partijen in openbare terechtzitting van 21 april 2026 gehoord, waarna de debatten werden gesloten en de zaak in beraad werd genomen.
1.2. De rechtbank heeft kennis genomen van het rechtsplegingsdossier en de neergelegde stukken.
De bepalingen van de wet van 15 juni 1935 op het taalgebruik in gerechtszaken worden nageleefd.
.
II. FEITEN DIE AANLEIDING GEVEN TOT HET GESCHIL
2.1. Bij vonnis van [...] mei van de 2e kamer van de Ondernemingsrechtbank Gent, afdeling Gent werd de CommV [P] in staat van faillissement verklaard. Mr. [X] werd daarbij aangesteld als curator.
Verweerder is bij de oprichting van de CommV [P] verschenen als beherend vennoot en is dit gebleven tot de datum van faillietverklaring. Verweerder is enige zaakvoerder van de vennootschap.
Uit het derde proces-verbaal van verificatie blijkt een aanvaard passief van 117.159,85 EUR.
Er werden geen bezwaren ingesteld tegen de aanvaardingen in het passief.
De curator is van oordeel dat verweerder, als beherend vennoot, ‘automatisch’ aansprakelijk dient te worden gesteld voor deze schulden, zonder verder debat hierover.
.
2.2. Verweerder stelt in essentie dat hij als onbeperkt aansprakelijke vennoot niet gebonden is door de aanvaardingsbeslissingen van de curator in het faillissement van de CommV. Hij stelt dat hij in huidige procedure alsnog de gegrondheid van vorderingen van vennootschapsschuldeisers kan betwisten, ook al zijn deze aanvaard en werden er geen bezwaren tegen de verificaties ingesteld. Er zou geen gezag van gewijsde zijn.
Concreet betwist verweerder de gegrondheid van 3 van de 10 aangiften van schuldvordering, meer bepaald de vorderingen van Proximedia, Alpha Credit en Vlaio.
.
III. DE VORDERINGEN VAN PARTIJEN
3.1. De curator vordert in laatste conclusie:
“Verweerder er zich te horen veroordelen tot het betalen aan concludent q.q. van een bedrag van 117.159,85 EUR, meer de (gerechtelijke) verwijlintrest aan de rentevoet zoals voorzien in art. 5 van de Wet 02/08/02.
Verweerder zich er bovendien te horen veroordelen tot de kosten van het geding, welke langs de zijde van concludent q.q. op heden kunnen begroot worden op de kosten van dagvaarding en rolstelling.”
3.2. Verweerder vordert in zijn laatste conclusie:
“De vordering van eisende partij qq ontvankelijk te verklaren doch ongegrond wat betreft de schuldvorderingen van Vlaio, Proximedia en Alpha Credit;
Te acteren dat concluant zich naar de wijsheid van de rechtbank gedraagt wat betreft de vorderingen van FOD Financiën, Acerta en Liantis.
Te statueren dat geen rente kan verschuldigd zijn, ondergeschikt, dat geen rente conform de wet van 2 augustus 2002 kan verschuldigd zijn”.
.
IV. DE BEOORDELING
.
IV.A. Afbakening rechtsvraag
.
4.1. De centrale rechtsvraag in deze zaak is of een onbeperkt aansprakelijke vennoot van een faillietverklaarde CommV zonder meer gehouden is tot de vennootschapsschulden zoals deze werden aanvaard door de curator in het proces-verbaal van verificatie; dan wel of de onbeperkt aansprakelijke vennoot naderhand nog de gegrondheid van de schuldvordering kan betwisten wanneer hij wordt aangesproken door de curator van de CommV?
Het antwoord op die vraag raakt zowel aan de rechtsverhouding tussen de vennootschap en haar onbeperkt aansprakelijke vennoten als aan de rechtsgevolgen van een aanvaarding van een schuldvordering in het proces-verbaal van verificatie.
.
4.2. Een stroming in rechtsleer en rechtspraak neemt aan dat een onbeperkt aansprakelijke vennoot binnen de maand een bezwaar in de zin van artikel XX.162 WER moet instellen tegen een aanvaarding van een schuldvordering door de curator van de VOF/CommV. Als de VOF/CommV of de onbeperkt aansprakelijke vennoot geen bezwaar instelt, dan zou dit tot gevolg hebben dat die aanvaarding ook onherroepelijk bindend is tegenover de onbeperkt aansprakelijke vennoten. De onbeperkt aansprakelijke vennoten zouden immers vertegenwoordigd worden door de vertegenwoordiger van de vennootschap in de verificatieprocedure. Dit zou dan tot gevolg hebben dat wanneer de curator van de VOF/CommV vervolgens op grond van artikel XX.99,5de lid WER tegen de onbeperkt aansprakelijke vennoot een vordering stelt tot aanzuivering van het passief, die vennoot het bestaan en de omvang van het passief zoals dat werd vastgesteld binnen de verificatieprocedure, niet meer kan betwisten. Er kan geen debat meer plaatsvinden dan tenzij over het tijdstip waarop de schuld is ontstaan of over de datum van uittrede van de vennoot. Het vastgestelde passief in het kader van de verificatie van schuldvordering, zou de uitsluitende basis vormen van de vordering van de curator.
.
4.3. Zoals de rechtbank hieronder zal motiveren, wijst zij deze stelling af.
Een onbeperkt aansprakelijke vennoot is niet gebonden aan loutere verificatiebeslissingen in een proces-verbaal. Een onbeperkt aansprakelijke vennoot wordt niet “vertegenwoordigd” in de verificatieprocedure en een verificatiebeslissing heeft geen “soort van” gezag van gewijsde ten aanzien van de onbeperkt aansprakelijke vennoot.
.
IV.B. De rechtsverhouding tussen de vennootschap en haar onbeperkt aansprakelijke vennoten
.
4.4. Krachtens artikel 4:22 WVV is een commanditaire vennootschap (CommV) een maatschap die wordt aangegaan door één of meer vennoten die onbeperkt en hoofdelijk aansprakelijk zijn voor de verbintenissen van de vennootschap, de gecommanditeerde vennoten genoemd, en nog één of meer vennoten die zich beperken tot inbreng in geld of in natura en die niet deelnemen aan het beheer, de commanditaire vennoten genoemd. De hoofdelijke aansprakelijkheid van de vennoten geldt ongeacht de oorzaak en het tijdstip waarop de vennootschapsschulden zijn ontstaan (Cass. 1 december 1925, Pas. 1926, 88).
De gecommanditeerde vennoot van een CommV is niet te beschouwen als een borg, doch is zelf schuldenaar van de vennootschapsschulden (vgl. Cass. 24 maart 1892, Pas. 1892, 133). De onbeperkt aansprakelijke vennoot is de medeschuldenaar van de CommV. De vennootschapsschuldeisers bezitten een dubbele verhaalsmogelijkheid. Zij kunnen, naast de vennootschap zelf, ook de individuele gecommanditeerde vennoot aanspreken voor het geheel. Een schuldeiser heeft een keuzerecht en hoeft niet noodzakelijk elke vennoot aan te spreken. Het aantal aandelen dat de vennoot bezit, heeft geen relevantie in die vordering.
In geval van faillissement van de CommV maakt de noodzaak van een efficiënte afwikkeling van het faillissement en de gelijke behandeling van de schuldeisers, dat de curator gerechtigd is de vorderingsrechten uit te oefenen tegen de hoofdelijk en onbeperkt aansprakelijke vennoten, ook al behoren die vorderingsrechten niet toe aan de gefailleerde (vgl. Cass. 7 november 2013...