Vonnis/arrest, Ondernemingsrechtbank Gent, 2025-10-07

Ondernemingsrechtbank Gent, afdeling Gent, tweede kamer:
Partijen in het geding
De heer [H.U.],
Eiser op hoofvordering
Verweerder op tegenvordering
Met als advocaat mr. [JD]
En
De heer [A.P.]
Mevrouw [G.A.P]
NV [CVP]
Verweerders op hoofdvordering
Eisers op tegenvordering
Met als advocaat mr. [MDB]
I. INFORMATIE OVER DE PROCEDURE
1.1. Deze zaak werd ingeleid bij dagvaarding van 26 april 2013.
Er werden tussenvonnissen gewezen door deze rechtbank op 25 september 2018, 26 februari 2019 en 24 december 2019.
Partijen hebben conclusies genomen.
1.2. De partijen werden in hun middelen en conclusies gehoord op de openbare zitting van 6 mei 2025, waarna de debatten gesloten werden en de zaak in beraad genomen werd.
Het dossier van de rechtspleging en de overtuigingsstukken werden ingezien.
De artikelen 2 en 30 tot en met 41 van de wet van 15 juni 1935 op het gebruik der talen in gerechtszaken werden nageleefd.
II. FEITEN DIE AANLEIDING GEVEN TOT HET GESCHIL
2.1. De rechtbank geeft een korte samenvatting van de feiten die aanleiding hebben gegeven tot het geschil. Voor de uitgebreide weergave van de feiten verwijst de rechtbank naar de uitvoerige conclusies van partijen.
2.2. Eiser is oprichter en aandeelhouder van NV [JF], een onderneming gespecialiseerd in het ontwerpen en produceren van meubelen voor professionele klanten (groothandel).
In 1992 wilde NV [JF] een eigen verkooppunt openen in [X], ditmaal gericht op particuliere klanten (kleinhandel).
Om redenen eigen aan NV [JF] werd het niet wenselijk geacht naar de buitenwereld toe bekend te maken dat NV [JF] of eiser rechtstreeks betrokken waren bij dit nieuwe verkooppunt.
Om die reden werd een samenwerking opgezet met [A.P.] en [G.A.P.] (hierna “consoorten [A.P.]”) waarbij een nieuwe vennootschap, de NV [CVP] werd opgericht waarin het verkooppunt zou worden uitgebaat.
2.3. Partijen hebben een andere visie over de inhoud van deze “samenwerking” aangaande [CVP].
Eiser maakt gewag van een portage-overeenkomst en stelt dat consoorten [A.P.] loutere stromannen waren omdat de betrokkenheid van eiser geheim moest blijven. Eiser stelt dat hij 75% aandeelhouder van [CVP] is en consoorten [A.P.] slechts voor 25%.
Consoorten [A.P.] betwisten deze zienswijze en stellen dat zij de oprichters en 100% aandeelhouders zijn, zonder meer. Zij ontkennen het bestaan van een portage-overeenkomst. Sinds de oprichting van NV [CVP] zouden de aandelen nimmer van eigenaar gewisseld zijn.
Eiser stelt hierover in conclusie:
“Het was voor zowel de heer [H.U.] als de heer [BL] van in het begin duidelijk dat zij deze winkel nooit in eigen naam konden beginnen of dat zij ook maar op enige wijze hun naam konden verbinden aan deze winkel (zie verklaring van de heer [BL]: stuk 45). Dit zou immers, naar de klanten toe van [JF], de perceptie kunnen wekken dat [JF] haar eigen klanten concurrentie zou aandoen.
Absolute discretie was dan ook noodzakelijk om ervoor te zorgen dat [JF] haar klanten niet zou verliezen.
Het was derhalve onmogelijk dat de heer [H.U.] en/of de heer [BL] de gesprekken aangaande de huur van de winkel zelf zouden doen, laat staan dat zij op enige wijze betrokken zouden zijn bij de oprichting van de vennootschap die de uitbating van de winkel voor haar rekening zou nemen.
Het is dan ook om die reden dat ervoor geopteerd werd om te werken via een portage-afspraak, met name een derde die officieel zou optreden als aandeelhouder en bestuurder/gedelegeerd-bestuurder van de vennootschap, terwijl de heer [H.U.] de werkelijke economische en juridische eigenaar bleef, zij het volledig achter de schermen.
Gelet op de titels aan toonder die toen nog konden worden uitgegeven, kon dit perfect, zonder dat hieraan enige veruitwendiging diende gegeven te worden.
De mogelijkheid van deze aandelen aan toonder, was ook de reden waarom de heer [H.U.] opteerde voor een naamloze vennootschap en niet voor de meer evidente (en vooral goedkopere) optie van de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid.”
Consoorten [A.P.] stellen hierover in conclusie:
“[H.U.] contacteerde [A.P.] met het oog op een mogelijke samenwerking in de meubelsector.
Tijdens de onderhandelingen tussen [A.P.] en [H.U.] werd duidelijk dat [H.U.] zoekende was naar een samenwerkingspartner om de afzetmarkt van [JF] (B2B) te verruimen/ te verleggen naar B2C relaties (en dit anoniem/ zonder de B2B klanten van [JF] (die aan de eindklant verkochten) voor de borst te stoten)).
[A.P.] en [H.U.]/ [JF] sloten in het jaar 1992 een niet-exclusieve (geheime) samenwerkingsovereenkomst onder de volgende voorwaarden:
Voor [A.P.] (cfr infra):
De oprichting alsmede de uitbating van deze meubelwinkel (B2C verkoopsvennootschap) die goederen (meubels) van [JF] en [JFI] (niet-exclusief) zou afnemen/ aankopen teneinde deze te verkopen aan de eindklant.
Op 19/11/1993 richtten concluanten [CVP] NV (een meubelwinkel (B2C)) op met 1000 aandelen op naam (stuk 1), waarvan de aandelen vanaf de oprichting van [CVP] tot heden in eigendom zijn van concluanten.
Concluanten dragen als zijnde de oprichters/bestuurders de oprichters- en bestuurdersaansprakelijkheid/ het ondernemingsrisico.
het meedelen van gegevens over de verkoopscijfers/nieuwe modellen/trends van concurrerende productievennootschappen aan [JF]/ [JFI]
Voor [JF]/[H.U.] (cfr. infra):
De betaling van een geheel bedrag van 161.130,79 EUR (6.500.000 BEF -– 1 EUR = 40,3399 BEF) door [H.U.] (via [JF]) aan [A.P.] als tegensprestatie voor de door [A.P.]/[FIN] geleverde prestaties en toekomstige commissies op verkopen door [CVP] van goederen van [JF].
Dit geld werd door [A.P.] aangewend voor de oprichting van deze nieuwe meubelwinkel.
In casu betaalde [H.U.] dit bedrag in twee schijven: een bedrag ad. 61.973,38 EUR (2.500.000 BEF) dd. 18/11/1993 via een cheque (gelden afkomstig van [JF]) (stuk 49b) en een bedrag ad. 99.157,41 EUR (4.000.000 BEF) dd. 1/04/1994 via een overschrijving (stuk 49a).
Door deze samenwerkingsovereenkomst met [A.P.] werd de afzetmarkt van [JF]/[H.U.] in de meubelsector aanzienlijk uitgebreid naar de B2C markt, en dit zonder klanten van de B2B markt te verliezen.
[H.U.] beweerde evenwel PLOTS dat partijen een mondelinge portage-overeenkomst dd. 1993 met betrekking tot [CVP] zouden gesloten hebben: [A.P.] zou slechts de officiële/pro forma eigenaar zijn van de aandelen van [CVP], terwijl [H.U.] de werkelijke juridische en economische eigenaar daarvan zou zijn, quod non.
Een dergelijke overeenkomst is in strijd met de gebruikelijke handelspraktijken.”
2.4. Op 19 november 1993 wordt aldus [CVP] NV opgericht met het oog op de uitbating van het verkooppunt te [X].
Verschenen als oprichters van [CVP] NV: [A.P.] die intekende op 950 aandelen en [G.A.P.] die intekende op 50 aandelen.
Het geplaatste kapitaal bedroeg 10.000.000 BEF en werd bij oprichting volstort ten belope van 2.500.000 BEF. Het kapitaal wordt vertegenwoordigd door 1000 aandelen.
Als bestuurders worden benoemd: [A.P.], [G.A.P.] en NV [FIN], zijnde de managementvennootschap van [A.P.].
2.5. Op 30 november 2001 worden de 1000 aandelen waarvan sprake in de oprichtingsakte van [CVP] NV omgezet in aandelen aan toonder, die worden gedrukt en fysiek uitgegeven aan de aandeelhouders.
2.6. Tussen 1993 en 2012 wordt door [CVP] NV – zoals voorgenomen - een meubelzaak te [X] uitgebaat.
Consoorten [A.P.] blijven al die tijd bestuurder van [CVP] NV.
2.7. In 2012 - 19 jaar na de oprichting van [CVP] NV - ontstaat er een geschil tussen eiser en consoorten [A.P.], onder meer over het aandelenbezit in [CVP] NV.
2.7.1. Eiser is van oordeel dat hij 75% aandeelhouder is van [CVP] NV en dat consoorten [A.P.] slechts 25% aandeelhouder zijn. Eiser verwijst hiervoor onder meer naar de “portage-overeenkomst” en het feit dat hij 750 van de 1000 fysieke aandelen aan toonder van [CVP] NV in zijn bezit heeft. Eiser wijst onder meer naar het gegeven dat hij het oprichtingskapitaal heeft betaald en doorheen de jaren dividenden uit [CVP] NV heeft ontvangen conform de aandelenverhouding van 75/25.
2.7.2. Consoorten [A.P.] betwisten het bestaan van een “portage-overeenkomst” en stellen dat zij 100% aandeelhouder van [CVP] NV zijn. Consoorten [A.P.] zouden met eiser een loutere samenwerkingsovereenkomst gehad hebben waarbij eiser bepaalde financiering voor zijn rekening zou nemen. Van enige overdracht van aandelen van [CVP] NV zou nooit sprake geweest zijn.
Consoorten [A.P.] wijzen erop dat de aandelen aan toonder reeds op 28 december 2011 werden omgezet en dat in het aandelenregister de aandelen op hun naam zijn ingeschreven. De 750 fysieke aandelen aan toonder die eiser voorlegt, zouden daarom nu geen waarde meer hebben.
De aandelen aan toonder werden volgens consoorten [A.P.] na de omzetting niet vernietigd wegens “sentimentele redenen”. Eiser zou na de omzetting de 750 aandelen aan toonder hebben gestolen van [A.P.] waarvoor hij strafklacht heeft neergelegd en verzet wegens ongewilde buitenbezitstelling heeft aangetekend. Het bezit van de 750 aandelen aan toonder zou geen bewijskracht meer hebben. De aandelen zouden waardeloos geworden zijn gezien de eerdere omzetting naar aandelen op naam.
2.8. Vervolgens worden tussen partijen tal van procedures gevoerd in de periode 2013-2025; wederzijdse strafklachten en klachten met burgerlijke partijstelling, vorderingen in kortgeding, vorderingen op eenzijdig verzoekschrift, vorderingen tot schriftonderzoek en procedures ten gronde met onder meer een gerechtsdeskundig onderzoek.
Zo gaat eiser op 26 april 2013 ook over tot dagvaarding van consoorten [A.P.], wat huidige procedure doet aanvangen. De huidige procedure is de zogenaamde “procedure ten gronde” waarin zal moeten geoordeeld worden over wie nu al dan niet rechtmatig eigenaar was of is van de 750 aandelen van NV [CVP].
Er bestaat geen betwisting dat consoorten [A.P.] aandeelhouder zijn van 250 aandelen (25%).
III. DE VORDERINGEN VAN PARTIJEN
3.1. Eiser vordert in laatste conclusie:
“De vordering van concluant ontvankelijk en...