Vonnis/arrest, Hof van Cassatie, 2024-09-17

Nr. P.23.0114.N
K. D.,
beklaagde,
eiser,
met als raadsman mr. Rebecca-Erendira Segers, advocaat bij de balie Dendermonde,
tegen
Thierry VAN DOOSSELAERE, met kantoor te 1000 Brussel, Kloosterdreef 7, in zijn hoedanigheid van curator van het faillissement SUN LIGHT BELGIUM bv,
burgerlijke partij,
verweerder.
I. RECHTSPLEGING VOOR HET HOF
Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Gent, correctionele kamer, van 19 december 2022.
De eiser voert in een memorie die aan dit arrest is gehecht, vijf middelen aan.
Raadsheer Eric Van Dooren heeft verslag uitgebracht.
Advocaat-generaal Bart De Smet heeft geconcludeerd.
II. BESLISSING VAN HET HOF
Beoordeling
Ontvankelijkheid van het cassatieberoep
1. Het arrest spreekt de eiser vrij van de telastleggingen 1.1 en 2.1 en het verklaart de burgerlijke vordering van de verweerder zonder voorwerp.
In zoverre ook tegen die beslissingen gericht, is het cassatieberoep bij gebrek aan belang niet ontvankelijk.
Eerste middel
Eerste onderdeel
2. Het onderdeel voert schending aan van de artikelen 193, 196, 197 en 213 Strafwetboek: het arrest verklaart de eiser ten onrechte schuldig aan de telastleggingen 1.2 (valsheid in geschriften) en 2.2 (gebruik van valse stukken); uit de feiten die het vaststelt, kan het arrest niet wettig afleiden dat de aanstelling van K.A. als zaakvoerder van Sun Light Belgium bv louter fictief en in strijd met de waarheid was.
3. Wanneer bij een vervolging wegens valsheid in geschriften en gebruik van valse stukken de aan een beklaagde verweten waarheidsvermomming erin bestaat een andere persoon tot bestuurder van een vennootschap te doen benoemen zonder dat die persoon in werkelijkheid die bestuursfunctie vervult, oordeelt de rechter daarover onaantastbaar op basis van de hem overgelegde feitelijke gegevens van de zaak.
Het Hof gaat enkel na of de rechter uit zijn vaststellingen geen gevolgen afleidt die op grond daarvan onmogelijk kunnen worden aangenomen.
4. Het arrest (p. 23-24 en 25-26, nrs. 6.2 en 6.4) stelt vast dat:
- de aandelen van Sun Light Belgium bv aan K.A., de schoonzoon van de eiser, werden overgedragen aan een prijs van 1,00 euro per aandeel, een symbolisch bedrag;
- tijdens de bestuursperiode van K.A. de eiser zelf steeds als feitelijk bestuurder is blijven optreden. Dat volgt uit de samenlezing van meerdere elementen, namelijk de verklaring van de vorige zaakvoerster E.D., dit is de echtgenote van de eiser, die niets wist van de overdracht van haar aandelen aan haar schoonzoon en diens zaakvoerderschap, de verklaring van de boekhouder van Sun Light Belgium bv voor wie K.A. onbekend was en die enkel de eiser als contactpersoon is blijven houden, alsook het feit dat de eiser tot aan het uitgesproken faillissement volmacht is blijven houden op de vennootschapsrekening;
- K.A. kort na zijn benoeming definitief met zijn gezin naar Groot-Brittannië zou zijn verhuisd en alleszins in België ambtshalve werd afgeschreven op 20 augustus 2016. Bijgevolg moet hij op het ogenblik van zijn benoeming op 1 maart 2015 reeds hebben geweten dat hij het land zou verlaten, waardoor het ongeloofwaardig is dat hij in die omstandigheden voornemens was om de effectieve leiding van de Belgische vennootschap van zijn schoonouders (inclusief alle schulden en vorderingen) op zich te nemen of dat hij op die wijze in staat zou zijn geweest om de zaak te leiden;
- uit geen enkel stuk blijkt dat K.A. effectief enige daad van feitelijk bestuur zou hebben gesteld;
- K.A. zelfs nooit een volmacht op de vennootschapsrekening heeft gehad;
- E.D. die haar aandelen aan K.A. heeft verkocht, heeft verklaard dat zij zelfs geen weet heeft van enige betaling voor die verkoop;
- onder het zaakvoerderschap van K.A. de boekhouding niet meer werd bijgehouden.
5. Op grond van die elementen kan het arrest wettig oordelen dat de aanstelling van K.A. als zaakvoerder van Sun Light Belgium bv louter fictief en in strijd met de waarheid was en dat het stuk dat die onwaarheid bevat, vals is.
Het onderdeel kan niet worden aangenomen.
Tweede onderdeel
6. Het onderdeel voert schending aan van artikel 149 Grondwet en de artikelen 193, 196, 197 en 213 Strafwetboek: het arrest verklaart de eiser ten onrechte schuldig aan de telastleggingen 1.2 (valsheid in geschriften) en 2.2 (gebruik van valse stukken); uit de feiten die het vaststelt, kan het arrest niet wettig afleiden dat de eiser door K.A. als zaakvoerder van Sun Light Belgium bv te doen aanstellen, de intentie of het bedrieglijk opzet had om die misdrijven te plegen; bovendien beantwoordt het arrest niet het daarover in appelconclusie aangevoerde verweer over eisers depressieve toestand op het ogenblik van de feiten.
7. Het moreel bestanddeel van valsheid in geschriften en gebruik van valse geschriften bestaat, hetzij in bedrieglijk opzet, hetzij in het oogmerk om te schaden. Bedrieglijk opzet is het opzet zichzelf of een ander een onrechtmatig voordeel te verschaffen. Er is bedrieglijk opzet zodra de dader enig voordeel of enige winst beoogt, die hij niet zou hebben behaald indien hij het waarheidsgetrouwe karakter van het geschrift had geëerbiedigd.
8. De rechter oordeelt onaantastbaar in het licht van de gegevens van de zaak of een van de waarheidsvermomming te onderscheiden bedrieglijk opzet aanwezig is. Het Hof gaat enkel na of de rechter uit zijn vaststellingen geen gevolgen afleidt die op grond daarvan onmogelijk kunnen worden aangenomen.
9. Het arrest (p. 26, nr. 6.4) oordeelt desbetreffend: “De waarheidsvermomming was bedoeld om derden, in het bijzonder schuldeisers, nadeel te berokkenen. Het bedrieglijk opzet bestond erin om de vennootschap, die zich in financiële moeilijkheden bevond, over te dragen aan een strofiguur die helemaal niet de bedoeling had om zijn bestuurdersplicht als zaakvoerder naar best vermogen uit te oefenen (sterfhuisconstructie), maar om de bedrijfsstructuur ondoorzichtig te maken, het faillissement uit te stellen, de executie voor schuldeisers te bemoeilijken en de bestuurdersaansprakelijkheid van de achtermannen, in het bijzonder [de eiser], te ontlopen.”
10. Met die op de in het antwoord op het eerste onderdeel vermelde vaststellingen gesteunde redenen kan het arrest wettig oordelen dat de eiser bij de onder 1.2 en 2.2 ten laste gelegde feiten met bedrieglijk opzet handelde.
In zoverre kan het onderdeel niet worden aangenomen.
11. Met betrekking tot de aangevoerde depressieve toestand van de eiser oordeelt het arrest (p. 24)...