Jugement/arrêt, Cour constitutionnelle (Cour d'Arbitrage), 2025-10-23

Grondwettelijk Hof
Arrest nr. 133/2025
van 23 oktober 2025
Rolnummer : 8287
In zake : het beroep tot gedeeltelijke vernietiging van artikel 113 van het Vlaamse decreet van 26 april 2024 « tot wijziging van diverse decreten, wat betreft de implementatie van het Kaderdecreet Vlaamse Handhaving van 14 juli 2023 » (vernietiging van artikel 40, § 9, van het Vlaamse decreet van 4 april 2014 « betreffende de organisatie en de rechtspleging van sommige Vlaamse bestuursrechtscolleges »), ingesteld door Hugo Bogaerts en anderen.
Het Grondwettelijk Hof,
samengesteld uit de voorzitters Luc Lavrysen en Pierre Nihoul, en de rechters Thierry Giet, Michel Pâques, Yasmine Kherbache, Danny Pieters en Magali Plovie, bijgestaan door griffier Nicolas Dupont, onder voorzitterschap van voorzitter Luc Lavrysen,
wijst na beraad het volgende arrest :
I. Onderwerp van het beroep en rechtspleging
Bij verzoekschrift dat aan het Hof is toegezonden bij op 18 juli 2024 ter post aangetekende brief en ter griffie is ingekomen op 22 juli 2024, is beroep tot gedeeltelijke vernietiging van artikel 113 van het Vlaamse decreet van 26 april 2024 « tot wijziging van diverse decreten, wat betreft de implementatie van het Kaderdecreet Vlaamse Handhaving van 14 juli 2023 »
(vernietiging van artikel 40, § 9, van het Vlaamse decreet van 4 april 2014 « betreffende de organisatie en de rechtspleging van sommige Vlaamse bestuursrechtscolleges »), bekendgemaakt in het Belgisch Staatsblad van 17 juni 2024, ingesteld door Hugo Bogaerts, Jan Creve en Pascal Malumgré, bijgestaan en vertegenwoordigd door mr. Philippe Vande Casteele, advocaat bij de balie van Antwerpen.
De Vlaamse Regering, bijgestaan en vertegenwoordigd door mr. Aube Wirtgen en mr. Sietse Wils, advocaten bij de balie te Brussel, en door mr. Stefan Sottiaux en mr. Claire Buggenhoudt, advocaten bij de balie van Antwerpen, heeft een memorie ingediend, de verzoekende partijen hebben een memorie van antwoord ingediend en de Vlaamse Regering heeft ook een memorie van wederantwoord ingediend.
2
Bij beschikking van 16 juli 2025 heeft het Hof, na de rechters-verslaggevers Yasmine Kherbache en Michel Pâques te hebben gehoord, beslist dat de zaak in staat van wijzen was, dat geen terechtzitting zou worden gehouden, tenzij een partij binnen zeven dagen na ontvangst van de kennisgeving van die beschikking een verzoek om te worden gehoord, zou hebben ingediend, en dat, behoudens zulk een verzoek, de debatten na die termijn zouden worden gesloten en de zaak in beraad zou worden genomen.
Aangezien geen enkel verzoek tot terechtzitting werd ingediend, is de zaak in beraad genomen.
De bepalingen van de bijzondere wet van 6 januari 1989 op het Grondwettelijk Hof met betrekking tot de rechtspleging en het gebruik van de talen werden toegepast.
II. In rechte
-A-
A.1.1. De verzoekende partijen vorderen de vernietiging van artikel 40, § 9, van het Vlaamse decreet van 4 april 2014 « betreffende de organisatie en de rechtspleging van sommige Vlaamse bestuursrechtscolleges »
(hierna : het DBRC-decreet), zoals ingevoegd bij artikel 113 van het Vlaamse decreet van 26 april 2024 « tot wijziging van diverse decreten, wat betreft de implementatie van het Kaderdecreet Vlaamse Handhaving van 14 juli 2023 » (hierna : het decreet van 26 april 2024).
Als enig middel voeren zij de schending aan van de artikelen 10, 11, 12, 13 en 23 van de Grondwet, al dan niet in samenhang gelezen met het recht op toegang tot een rechter, met artikel 159 van de Grondwet, met artikel 6
van het Europees Verdrag voor de rechten van de mens en met artikel 47 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie. De bestreden bepaling beperkt het onderzoek van de middelen in het kader van een schorsingsverzoek tot die middelen die zijn geformuleerd in het verzoekschrift tot vernietiging. Volgens de verzoekende partijen komen door de bestreden bepaling drie categorieën van middelen niet in aanmerking om te worden onderzocht in de schorsingsprocedure, namelijk (1) de middelen die de openbare orde aanbelangen, maar niet zijn geformuleerd in het verzoekschrift tot vernietiging, (2) de middelen die pas zijn geformuleerd in de nota van wederantwoord, ook al is de grondslag daarvan pas aan het licht gekomen na het indienen van het verzoekschrift tot vernietiging, en (3) de middelen die zijn geformuleerd in het verzoekschrift tot schorsing dat is ingediend op een ogenblik dat het verzoekschrift tot vernietiging nog niet is ingediend. Die beperking is niet redelijk te verantwoorden ten aanzien van het recht op toegang tot de rechter, artikel 6 van het Europees Verdrag voor de rechten van de mens en het gelijkheidsbeginsel.
A.1.2. De Vlaamse Regering voert aan dat het enige middel minstens deels onontvankelijk is bij gebrek aan verdere uiteenzetting. Op basis van de inhoud van het verzoekschrift oordeelt de Vlaamse Regering dat het middel niet wordt uiteengezet op een manier die haar toelaat om te begrijpen op welke manier de bestreden bepaling afbreuk zou doen aan elke van de talrijk ingeroepen referentienormen.
A.1.3. In antwoord op de opgeworpen onontvankelijkheid van het enige middel voeren de verzoekende partijen aan dat de Vlaamse Regering « het belang bij het beroep » en « het belang bij het middel » met elkaar verwart. De verzoekende partijen moeten...