Advies, Gegevensbeschermingsautoriteit, 2024-09-26

Advies nr. 96/2024 van 26 september 2024
Betreft: een ontwerp van koninklijk besluit tot uitvoering van Hoofdstuk IV “Veiligheidsadviezen” van de wet van 11 december 1998 betreffende de classificatie, de veiligheidsmachtigingen, de veiligheidsadviezen en de publiek gereguleerde dienst (CO-A-2024-237)
Trefwoorden: veiligheidswet van 11 december 1998 – veiligheidsadviezen – bevoegdheid Comité I – residuaire bevoegdheid GBA – risicoanalyse – beslissing bevoegde administratieve overheid – publiek- of privaatrechtelijke rechtspersonen in dreigingsgevoelige activiteitensectoren – organisatoren van dreigingsgevoelige evenementen – gebrekkig wettelijk kader
Originele versie Introductie:
Het advies betreft een ontwerp van koninklijk besluit dat uitvoering moet geven aan een, ingevolge een wet van 2 juni 2024 nieuw in voormelde (veiligheids)wet van 11 december 1998 ingevoegd Hoofdstuk IV “Veiligheidsadviezen”.
De Koning wordt daarin gelast met de uitwerking van een aantal praktische modaliteiten/procedures verbonden aan de verzoeken om en aflevering van veiligheidsadviezen, in het bijzonder:
> de aanduiding van de overheden bevoegd voor het indienen van een algemeen voorafgaand verzoek om toelating tot het vragen van (individuele) veiligheidsadviezen;
> de inhoud van voormeld algemene voorafgaande verzoek om toelating te vragen tot het vragen van veiligheidsadviezen (inclusief model van dit verzoek);
> de beschrijving van de opdrachten van de beheerder van de veiligheidsadviezen;
> de inhoud van het modelformulier tot het geven en intrekken van de voorafgaande toestemming voor onderwerping aan een (individuele) veiligheidsverificatie;
> de procedure voor kennisgeving van de veiligheidsadviezen.
Hoewel de bevoegdheid van de Autoriteit als toezichthoudende autoriteit in de context van voormelde (veiligheids)wet van 11 december 1998 eerder beperkt is, is ze evenwel van oordeel dat het ontwerp van KB (evenals de (veiligheids)wet zelf) tekort schieten op het vlak van legaliteit en voorzienbaarheid met betrekking tot de gegevensverwerkingen die zich met het oog op het verzoeken en afleveren van voormelde veiligheidsadviezen, inzonderheid voor deze in het kader van de risicoanalyse, de facto onvermijdelijk ook lijken te moeten ontplooien in hoofde van de publiek- of privaatrechtelijke rechtspersonen die deel uitmaken van de als gevoelig geïdentificeerde sectoren, alsook of in hoofde van de diensten die zijn belast met de operationele organisatie van voor dreiging gevoelige evenementen en dit naast de gegevensverwerkingen in hoofde van de instanties die worden geviseerd in artikelen 107 en 128 WVG en die onder het toezicht ressorteren van het Comité I als toezichthoudende autoriteit.
De Autorisatie- en Adviesdienst van de Gegevensbeschermingsautoriteit (hierna de “Autoriteit”), aanwezig: mevrouw Juline Deschuyteneer, mevrouw Cédrine Morlière, mevrouw Nathalie Ragheno en mevrouw Griet Verhenneman en de heren Yves-Alexandre de Montjoye, Bart Preneel en Gert Vermeulen;
Gelet op de wet van 3 december 2017 tot oprichting van de Gegevensbeschermingsautoriteit, inzonderheid op artikelen 23 en 26 (hierna “WOG”);
Gelet op artikel 43 van het Reglement van interne orde volgens hetwelk de beslissingen van de Autorisatie- en Adviesdienst bij meerderheid van stemmen worden aangenomen;
Gelet op de Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad van 27 april 2016 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens en tot intrekking van Richtlijn 95/46/EG (hierna “AVG”);
Gelet op de wet van 30 juli 2018 betreffende de bescherming van natuurlijke personen met betrekking tot de verwerking van persoonsgegevens (hierna “WVG”);
Gelet op het verzoek om advies van mevrouw Annelies Verlinden, Minister van Binnenlandse Zaken (hierna "de aanvrager"), ontvangen op 8 juli 2024;
Gelet op de bijkomende stukken, ontvangen op 16 juli 2024; Gelet op de bijkomende inhoudelijke toelichting, ontvangen op 25 juli 2024, op 5 september 2024 en op 26 september 2024;
Brengt op 26 september 2024 het volgend advies uit:
I. VOORWERP VAN DE ADVIESAANVRAAG .
1. De aanvrager verzoekt om het advies van de Autoriteit aangaande een ontwerp van koninklijk besluit tot uitvoering van Hoofdstuk IV “Veiligheidsadviezen” van de wet van 11 december 1998 betreffende de classificatie, de veiligheidsmachtigingen, de veiligheidsadviezen en de publiek gereguleerde dienst (hierna "het ontwerp van KB”), inzonderheid diens artikelen 5, 18, 19, 21 en 24 tot 30.
Context en voorgaanden
2. Bij de wet van 2 juni 20241 werd, in het bijzonder, de wet van 11 december 1998 betreffende de classificatie, de veiligheidsmachtigingen, de veiligheidsadviezen en de publiek gereguleerde dienst (hierna “de veiligheidswet van 11 december 1998”) grondig herzien wat de veiligheidsadviezen en veiligheidsverificaties betreft en dit, volgens de bij de adviesaanvraag gevoegde Nota aan de Ministerraad, om “de processen te vereenvoudigen, ze overzichtelijker te maken en tegemoet te komen aan de aanbevelingen van het Rekenhof”.
3. In de veiligheidswet van 11 december 1998 werd dienvolgens Hoofdstuk IIIbis “Veiligheidsattesten en veiligheidsadviezen” opgeheven, waardoor een einde werd gemaakt aan het naast elkaar bestaan van de procedures inzake veiligheidsadviezen en veiligheidsattesten (wat als complex en verwarrend werd ervaren). Met de invoeging van een nieuw Hoofdstuk IV
“Veiligheidsadviezen werden de veiligheidsadviezen veralgemeend en de veiligheidsattesten afgeschaft. Volgens het Verslag aan de Koning bij het ontwerp van KB is daarbij: “de procedure ter identificatie van de functies, de toegangen tot locaties en evenementen waarvoor de veiligheidsverificaties gerechtvaardigd zijn, (…) gerationaliseerd en vereenvoudigd: er bestaat een duidelijk onderscheid tussen, enerzijds, de algemene aanvraagprocedure die als doel heeft het noodzakelijke en proportionele karakter van de maatregel tot veiligheidsverificatie aan te tonen en die moet worden gerespecteerd door de bevoegde bestuurlijke overheid, en, anderzijds, het individuele verzoek tot verificatie door de betrokken persoon. De publiek- of privaatrechtelijke rechtspersonen die actief zijn in een sector die aan veiligheidsverificaties onderworpen is, moeten enkel nog beschikken over een “veiligheidsofficier” die houder is van een veiligheidsmachtiging, wanneer ze...